130 000 polskich weteranów. Jeden dzień. Jedno miasto. 29 maja 2026 r. Kraków staje się gospodarzem ogólnopolskich obchodów Dnia Weterana Działań poza Granicami Państwa — z miejscem dla operatorów Wojsk Specjalnych obok żołnierzy 2. Korpusu Polskiego, 6. Brygady Powietrznodesantowej i 8. Bazy Lotnictwa Transportowego. Po raz pierwszy w historii — z dedykowaną Strefą Weterana.
Święto ustanowiono ustawą z 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa. Datę 29 maja wybrano nieprzypadkowo — to także Międzynarodowy Dzień Personelu Sił Pokojowych ONZ, w rocznicę powołania pierwszej misji pokojowej UNTSO (29 maja 1948 r.).
Program — 29 maja w Krakowie
- Rynek Główny — państwowa uroczystość, apel, defilada
- Bazylika Mariacka — msza święta
- Błonia — miasteczko wojskowe
- Plac Szczepański — Strefa Weterana (nowość)
Obchodom towarzyszy koncert Reprezentacyjnego Zespołu Artystycznego Wojska Polskiego.
Strefa Weterana — po raz pierwszy przy obchodach
Plac Szczepański zamienia się w przestrzeń wyłącznie dla weteranów i ich rodzin. Centrum Weterana Działań poza Granicami Państwa przygotowało programy zdrowotne i konsultacje medyczne, atrakcje oparte na technologii VR oraz fotostację. Według organizatorów to pierwsza tego typu strefa towarzysząca centralnym obchodom Dnia Weterana.
Wojska Specjalne wśród honorowanych
Krakowskie Wojska Specjalne mają na obchodach szczególne miejsce — w mieście mieszczą się Dowództwo Komponentu Wojsk Specjalnych, Centrum Szkolenia Wojsk Specjalnych oraz Jednostka Wojskowa NIL. Wśród honorowanych będą operatorzy, którzy służyli (i służą) w misjach poza granicami państwa — od Iraku, przez Afganistan, po szkolenie sojuszników i operacje w ramach NATO.
To także dzień pamięci o tych, którzy z misji nie wrócili. Bez nazwisk, bez fotografii — bo część z nich nigdy nie pada publicznie. Pamięta o nich rodzina, koledzy z zespołu i jednostka.
„Kim jest weteran?” — kampania społeczna
Centrum Weterana uruchomiło przy obchodach kampanię „Kim jest weteran?” — odpowiedź dla wielu Polaków wciąż nieoczywista. Weteranem działań poza granicami państwa jest żołnierz lub funkcjonariusz, który uczestniczył w takich misjach — m.in. w polskich kontyngentach w Iraku, Afganistanie, na Bałkanach czy w operacjach pokojowych ONZ. Status określa ustawa z 2011 r.
29 maja Kraków staje na baczność. Wśród honorowanych — operatorzy Wojsk Specjalnych, dla których słowo „weteran” nie jest pojęciem teoretycznym. Honor weteranom.
Źródła
- krakow.pl — komunikat „Kraków gospodarzem obchodów Dnia Weterana 2026″ (UM Kraków)
- Ustawa z dnia 19 sierpnia 2011 r. o weteranach działań poza granicami państwa (ISAP/Sejm)
- Centrum Weterana Działań poza Granicami Państwa (centrumweterana.wp.mil.pl)
- ONZ — Międzynarodowy Dzień Personelu Sił Pokojowych (29 maja, w rocznicę powołania UNTSO 1948)
Powiązane wpisy
- The Murph Challenge — dlaczego polscy operatorzy ćwiczą ku pamięci poległego SEAL-a
- Fundacja „Wspieram Cicho i Skutecznie” podpisuje partnerstwo z WIML. Mapa współprac, które rosną w cieniu polskich Wojsk Specjalnych
- „Lepiej uczyć się na misjach niż na wojnie”. Płk Gąstał i weterani GROM w Centralnej Bibliotece Wojskowej
